पुणे : नागरिकांच्या आरोग्याशी खेळणाऱ्या आणि अन्नसुरक्षा नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या खाद्य आस्थापनांविरोधात अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) पुण्यात कारवाईचा धडाका सुरू केला आहे. १४ ते १७ ऑगस्टदरम्यान पुणे विभागात ४० खाद्य आस्थापनांची तपासणी करण्यात आली. या तपासणीत नियमांचे उल्लंघन आढळलेल्या ३६ आस्थापनांना सुधारणा नोटिसा बजावण्यात आल्या, तर लोहेगाव येथील हॉटेल चुल मटणचा अन्न परवाना निलंबित करण्यात आला.
नागर रोडवरील जकात नाक्याजवळ खांदवे नगर परिसरात असलेल्या या हॉटेलमध्ये तपासणीदरम्यान स्वच्छता आणि आरोग्यविषयक आवश्यक निकषांचे उल्लंघन आढळून आले. अन्नसुरक्षा व मानके नियमांतील Schedule 4 मधील स्वच्छता व आरोग्यविषयक तरतुदींचे पालन न झाल्याचे FDAच्या तपासणीत निदर्शनास आले.
हॉटेल चुल मटणचा FSSAI परवाना निलंबित
FDAच्या अधिकाऱ्यांनी केलेल्या तपासणीनंतर संबंधित हॉटेलचा FSSAI परवाना निलंबित करण्यात आला आहे. तसेच आवश्यक त्रुटी दूर करून नियमांचे पालन होईपर्यंत खाद्य व्यवसाय सुरू न करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.
अन्न तयार करण्याच्या ठिकाणी स्वच्छता, सुरक्षित साठवणूक, अन्न हाताळण्याची योग्य पद्धत आणि आरोग्यविषयक नियमांचे पालन करणे अत्यावश्यक आहे. या नियमांचे उल्लंघन केल्यास ग्राहकांच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम होण्याची शक्यता असल्याने FDAकडून अशा आस्थापनांवर कारवाई केली जात आहे.
१०.०७ लाख रुपयांचे प्रतिबंधित पदार्थ जप्त
FDAच्या कारवाईचा फटका केवळ एका हॉटेलपुरता मर्यादित राहिलेला नाही. १४ ते १७ ऑगस्ट या चार दिवसांच्या कालावधीत पुणे विभागातील तीन आस्थापनांची तपासणी करण्यात आली. या तिन्ही ठिकाणी प्रतिबंधित पदार्थ आढळून आले.
कारवाईदरम्यान तब्बल ₹१०.०७ लाख किमतीचे प्रतिबंधित अन्नपदार्थ जप्त करण्यात आले. या प्रकरणांमध्ये तीन FIR दाखल करण्यात आल्या असून सात जणांना अटक करण्यात आली आहे. तसेच एका वाहनावरही जप्तीची कारवाई करण्यात आली आहे.
यामुळे अन्नपदार्थांची बेकायदेशीर विक्री, साठवणूक किंवा उत्पादन करणाऱ्यांना FDAने कडक इशारा दिला आहे.
४० आस्थापनांची तपासणी; ३६ ठिकाणी सुधारणा नोटिसा
१४ ते १७ ऑगस्टदरम्यान पुणे विभागात झालेल्या तपासणी मोहिमेत ४० खाद्य आस्थापनांची तपासणी करण्यात आली. त्यापैकी ३६ आस्थापनांना सुधारणा नोटिसा देण्यात आल्या.
या कालावधीत एका आस्थापनाचा परवाना निलंबित करण्यात आला असून, कोणत्याही आस्थापनाचा परवाना रद्द करण्यात आलेला नाही. संबंधित आस्थापनांना आढळलेल्या त्रुटी निश्चित कालावधीत दूर करून नियमांचे पालन करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.
आधीही १६ आस्थापनांवर कारवाई
पुणे FDAने यापूर्वीही अन्नसुरक्षा नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या आस्थापनांविरोधात मोठी कारवाई केली होती. ११ ते १४ ऑगस्टदरम्यान १६ हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, ई-कॉमर्स आणि डेअरी आस्थापनांचे परवाने व नोंदणी निलंबित करण्यात आली होती.
तपासणीदरम्यान अस्वच्छ परिस्थिती आणि अन्नसुरक्षा मानकांचे उल्लंघन आढळून आल्याने ही कारवाई करण्यात आली होती. ‘Safe Food, Safe Drug Safe Maharashtra’ या मोहिमेअंतर्गत FDAकडून तपासणी आणि कारवाई अधिक तीव्र करण्यात आली आहे.
‘जनतेच्या आरोग्याशी खेळ सहन केला जाणार नाही’
अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी अन्नपदार्थांच्या गुणवत्तेबाबत प्रशासनाची कठोर भूमिका स्पष्ट केली आहे.
त्यांनी स्पष्ट केले की, महाराष्ट्रात अन्नपदार्थांची गुणवत्ता आणि कायद्याची अंमलबजावणी याबाबत प्रशासनाने कठोर भूमिका घेतली आहे. नागरिकांच्या आरोग्याशी खेळ करणाऱ्या कोणालाही सहन केले जाणार नाही, असा स्पष्ट संदेश त्यांनी दिला आहे.
भेसळयुक्त अन्नपदार्थ तयार करणे, विकणे, साठवणे किंवा प्रतिबंधित पदार्थांची निर्मिती करणे अशा प्रकारांवर पुढील काळातही अधिक कठोर कारवाई सुरू राहणार असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
हॉटेल आणि खाद्य व्यावसायिकांना नियमांचे पालन करण्याचे आवाहन
FDAच्या वाढत्या कारवाईच्या पार्श्वभूमीवर हॉटेल, रेस्टॉरंट, खानावळ, डेअरी आणि खाद्यपदार्थ विक्री करणाऱ्या व्यावसायिकांनी अन्नसुरक्षा नियमांचे काटेकोरपणे पालन करण्याची गरज निर्माण झाली आहे. ग्राहकांना सुरक्षित, स्वच्छ आणि गुणवत्तापूर्ण अन्न उपलब्ध करून देणे ही प्रत्येक खाद्य व्यावसायिकाची जबाबदारी आहे. केवळ व्यवसायाचा नफा पाहण्याऐवजी ग्राहकांचे आरोग्य आणि अन्नाची गुणवत्ता यांना सर्वोच्च प्राधान्य देणे आवश्यक आहे.
नागरिकांच्या आरोग्याला सर्वोच्च प्राधान्य
अन्नातील भेसळ किंवा अस्वच्छ पद्धतीने तयार केलेले खाद्यपदार्थ सेवन केल्याने नागरिकांच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम होऊ शकतात. त्यामुळे FDAची ही कारवाई सार्वजनिक आरोग्याच्या दृष्टीने महत्त्वाची मानली जात आहे.
पुणे विभागात सुरू असलेल्या या मोहिमेमुळे नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या खाद्य आस्थापनांमध्ये कारवाईचा धाक निर्माण होण्याची शक्यता आहे. त्याचबरोबर नागरिकांनीही संशयास्पद किंवा भेसळयुक्त अन्नपदार्थ आढळल्यास संबंधित प्रशासनाकडे तक्रार करण्याचे आवाहन करण्यात येत आहे.
FDAचा स्पष्ट इशारा — नियम पाळा, अन्यथा कारवाईला सामोरे जा!
पुण्यातील खाद्य आस्थापनांवरील ही कारवाई आगामी काळात आणखी तीव्र होण्याची शक्यता आहे. हॉटेल चुल मटणचा परवाना निलंबित करण्यापासून ते लाखो रुपयांचे प्रतिबंधित पदार्थ जप्त करण्यापर्यंतच्या कारवाईमुळे FDAने अन्नसुरक्षेच्या मुद्द्यावर कठोर भूमिका घेतल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
नागरिकांना शुद्ध, सुरक्षित आणि गुणवत्तापूर्ण अन्न मिळणे हा त्यांचा अधिकार आहे; त्यामुळे अन्नसुरक्षा नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कायद्याच्या चौकटीत कठोर कारवाई सुरूच राहणार आहे.
