पुणे : देशातील बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक आणि लाखो भाविकांचे श्रद्धास्थान असलेले भीमाशंकर मंदिर तब्बल पाच महिन्यांनंतर पुन्हा भाविकांसाठी खुले करण्यात आले आहे. विकासकामांमुळे 9 जानेवारी 2026 पासून बंद असलेले हे मंदिर 15 जूनपासून दर्शनासाठी खुले झाले असले तरी जिल्हा प्रशासनाने यावेळी काही कठोर नियम लागू केले आहेत. त्यामुळे मंदिर परिसरात दर्शनासाठी येणाऱ्या प्रत्येक भाविकाला ऑनलाइन नोंदणी करणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.
मंदिराच्या पुनरारंभाच्या पहिल्याच दिवशी हजारो भाविकांनी ‘हर हर महादेव’च्या जयघोषात दर्शनासाठी गर्दी केली. मात्र, अनेक भाविकांना ऑनलाइन नोंदणीची माहिती नसल्याने त्यांना प्रवेश नाकारण्यात आला. त्यामुळे काही ठिकाणी नाराजीचे वातावरण निर्माण झाले. काही भाविकांनी आंदोलनाचा प्रयत्नही केला, परंतु पोलिसांनी आणि प्रशासनाने समजूत काढत परिस्थिती नियंत्रणात आणली.
विशेष म्हणजे, यावेळी प्रशासनाने VIP दर्शन, शिफारस पत्रे, राजकीय शिफारशी आणि प्रोटोकॉलच्या आधारे दिला जाणारा विशेष प्रवेश पूर्णपणे बंद केला आहे. सामान्य भाविक असो किंवा प्रभावशाली व्यक्ती, सर्वांसाठी एकच नियम लागू करण्यात आला आहे. त्यामुळे मंदिर प्रशासनाच्या या निर्णयाचे अनेक भाविकांकडून स्वागतही करण्यात येत आहे.
सध्या मंदिराच्या सभामंडपाचे विकासकाम अंतिम टप्प्यात सुरू असल्याने गर्दी नियंत्रणासाठी दररोज सकाळी 7 ते 11 या वेळेत फक्त 1,000 नोंदणीकृत भाविकांनाच दर्शनाची परवानगी देण्यात येत आहे. त्यामुळे मंदिर परिसरातील शिस्त, सुरक्षा आणि दर्शन व्यवस्थापन अधिक प्रभावी करण्याचा प्रशासनाचा प्रयत्न आहे.
भीमाशंकर देवस्थान ट्रस्टचे उपकार्यकारी विश्वस्त मधुकर शास्त्री गावंडे यांनी सांगितले की, “ऑनलाइन नोंदणी केलेल्या भाविकांनाच त्यांनी निवडलेल्या तारखेला दर्शनाची परवानगी दिली जाईल. कोणत्याही प्रकारच्या शिफारशी, विशेष विनंत्या किंवा प्रोटोकॉलला यामध्ये स्थान दिले जाणार नाही. सर्व भाविकांना समान वागणूक दिली जाईल.”
दरम्यान, काही राजकीय पदाधिकारी आणि प्रभावशाली व्यक्तींनी आपल्या नातेवाईकांना किंवा समर्थकांना दर्शनासाठी प्रवेश मिळवून देण्याचा प्रयत्न केल्याची चर्चा रंगली होती. मात्र प्रशासनाने कोणालाही विशेष सवलत न देता केवळ नोंदणीकृत भाविकांनाच प्रवेश दिला. त्यामुळे ‘सर्वांसाठी समान दर्शन’ या संकल्पनेला बळ मिळाल्याचे मत व्यक्त होत आहे.
मंदिर परिसरातील विकासकामे पूर्ण झाल्यानंतर भविष्यात दर्शनासाठीची क्षमता वाढविण्याचा विचार केला जाणार असल्याचे संकेत प्रशासनाकडून देण्यात आले आहेत. भाविकांच्या सुरक्षिततेसह गर्दी नियंत्रण आणि विकासकामे सुरळीत पार पाडण्यासाठी ही व्यवस्था तात्पुरती लागू करण्यात आली असल्याचेही स्पष्ट करण्यात आले.
भीमाशंकर हे महाराष्ट्रासह देशभरातील शिवभक्तांचे प्रमुख श्रद्धास्थान असल्याने दरवर्षी लाखो भाविक येथे दर्शनासाठी येतात. आता नव्या नियमांमुळे भाविकांनी दर्शनासाठी येण्यापूर्वी ऑनलाइन नोंदणी करणे आवश्यक ठरणार आहे. त्यामुळे भाविकांनी प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करून नियोजनबद्ध पद्धतीने दर्शनासाठी यावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
पाच महिन्यांच्या प्रतीक्षेनंतर मंदिराचे दरवाजे पुन्हा खुले झाल्याने शिवभक्तांमध्ये आनंदाचे वातावरण असले तरी नव्या नियमांमुळे शिस्तबद्ध आणि पारदर्शक दर्शन व्यवस्थेची नवी सुरुवात झाल्याचे मानले जात आहे.